Widzenie obuoczne - dlaczego dwoje oczu musi ze sobą współpracować?

Na co dzień raczej nie zastanawiamy się nad tym, jak właściwie widzimy. Otwieramy oczy i po prostu patrzymy. Tymczasem, żeby obraz był wyraźny i dawał nam dobre poczucie przestrzeni, nasze oczy muszą ze sobą bardzo dobrze współpracować.
Każde oko odbiera obraz z nieco innej perspektywy. Mózg łączy te dwa obrazy w jeden, dzięki czemu możemy nie tylko widzieć ostro, ale także oceniać odległość, głębię i położenie przedmiotów.

To właśnie nazywamy widzeniem obuocznym.

Jak działa widzenie obuoczne?

Można powiedzieć, że nasze oczy tworzą zgrany duet. Każde z nich przekazuje do mózgu informacje o tym, co widzi. Ponieważ oczy znajdują się w różnych miejscach, obraz z prawego i lewego oka nie jest dokładnie taki sam.

Mózg otrzymuje oba obrazy i łączy je w jeden. Dzięki temu możemy widzieć świat w trzech wymiarach i dużo lepiej oceniać odległość.

To właśnie widzenie obuoczne pomaga nam między innymi:
●    ocenić, jak daleko znajduje się dany przedmiot,
●    złapać piłkę,
●    nalać wodę do szklanki bez rozlewania,
●    wejść po schodach,
●    prowadzić samochód,
●    sprawnie poruszać się w przestrzeni,
●    wykonywać precyzyjne czynności, np. nawlekanie igły.

Brzmi banalnie? Tak naprawdę mózg wykonuje tutaj kawał dobrej roboty.

 

Co się dzieje, kiedy oczy nie współpracują prawidłowo?

Dobre widzenie obuoczne wymaga odpowiedniej ostrości widzenia w obu oczach oraz ich prawidłowej współpracy. Oczy muszą być odpowiednio ustawione i wykonywać skoordynowane ruchy.

Jeżeli ta współpraca jest zaburzona, mogą pojawić się różne objawy. Nie zawsze oznacza to podwójne widzenie czy wyraźne „uciekanie” oka.

Czasami problem jest dużo bardziej subtelny. Możemy zauważyć:
●    bóle głowy,
●    zmęczenie oczu,
●    problemy z koncentracją podczas czytania,
●    trudności z dłuższą pracą z bliska,
●    przeskakiwanie lub gubienie tekstu podczas czytania,
●    zamazywanie obrazu,
●    uczucie, że oczy szybko się męczą,
●    trudności z oceną odległości.

U dzieci problemy z widzeniem obuocznym mogą dodatkowo wpływać na naukę czytania, pisania i koncentrację. Dlatego warto zwracać uwagę nie tylko na to, czy dziecko widzi wyraźnie, ale również na to, jak jego oczy ze sobą współpracują.

 

Czy można mieć dobrą ostrość wzroku i jednocześnie problem z widzeniem obuocznym?

Tak. I właśnie dlatego samo odczytanie liter z tablicy nie zawsze pokazuje pełny obraz tego, jak funkcjonuje wzrok.

Możemy mieć bardzo dobrą ostrość widzenia w każdym oku osobno, a jednocześnie mieć trudności ze współpracą obu oczu.

W codziennym życiu może to być szczególnie odczuwalne podczas pracy z bliska. Czytanie, nauka, korzystanie z telefonu czy wielogodzinna praca przy komputerze wymagają od oczu stałej współpracy i odpowiedniego ustawienia.

 

Dlaczego widzenie obuoczne jest ważne u dzieci?

Wzrok dziecka dopiero się rozwija, dlatego prawidłowa współpraca obu oczu jest szczególnie ważna.

Jeżeli jedno oko widzi znacznie gorzej albo oczy nie są prawidłowo ustawione, mózg może zacząć „ignorować” informacje pochodzące z jednego oka. W niektórych przypadkach może to prowadzić do rozwoju niedowidzenia.

Dlatego badanie wzroku dziecka nie powinno ograniczać się wyłącznie do sprawdzenia, czy widzi ono litery lub obrazki z odpowiedniej odległości. Warto również ocenić, jak pracują oba oczy razem.

 

A co z dorosłymi?

Problemy z widzeniem obuocznym nie dotyczą wyłącznie dzieci. Mogą pojawić się również u dorosłych lub stać się bardziej zauważalne w określonych sytuacjach.

Długotrwała praca przy komputerze, intensywna praca z bliska czy nieprawidłowo dobrana korekcja mogą powodować większe obciążenie układu wzrokowego.

Jeżeli mimo prawidłowej korekcji często pojawiają się bóle głowy, zmęczenie oczu albo problemy z koncentracją podczas czytania, warto powiedzieć o tym podczas badania wzroku. Specjalista może wtedy sprawdzić nie tylko ostrość widzenia, ale również funkcjonowanie obu oczu razem.

 

Jak sprawdzić, czy oczy dobrze ze sobą współpracują?

Podczas badania wzroku można wykonać dodatkowe testy oceniające widzenie obuoczne. W zależności od potrzeb sprawdza się między innymi ustawienie oczu, ich ruchy oraz sposób, w jaki współpracują podczas patrzenia na przedmioty znajdujące się w różnych odległościach.

To ważne, ponieważ dobry wzrok to nie tylko ostre widzenie.

Liczy się również to, czy oba oczy potrafią prawidłowo współpracować i czy mózg może bez problemu połączyć informacje, które do niego docierają.

 

Dwoje oczu – jeden obraz

Widzenie obuoczne jest czymś, z czego korzystamy praktycznie cały czas, choć zazwyczaj zupełnie tego nie zauważamy. To właśnie współpraca obu oczu pozwala nam lepiej orientować się w przestrzeni i wykonywać wiele codziennych czynności.

Dlatego podczas kontroli wzroku warto patrzeć na widzenie trochę szerzej. Nie chodzi wyłącznie o odpowiedź na pytanie „czy widzę ostro?”, ale również o to, czy moje oczy dobrze współpracują ze sobą.

Jeśli podczas czytania, pracy przy komputerze lub innych czynności z bliska często odczuwasz zmęczenie oczu, bóle głowy albo problemy z koncentracją, warto wspomnieć o tym specjaliście podczas badania wzroku.

 

Przeczytaj również:

●    Zadbaj o swoje oczy - Twoich agentów do zadań specjalnych
●    Biometria oczu – czym jest i dlaczego warto ją wykonać?